by Charlaine 

september 1, 2021

Title Banner without Sidebar

Het is 5.15 als ik na drie slechte nachten op een rij liefdevol wordt gewekt door mijn zoontje. Gedurende de dag kost het mij moeite om niet toe te geven aan suikerrijk voedsel en om actief te blijven bewegen. Dat stukje chocolade heb ik toch wel verdiend na drie zware nachten? 

Evolutionaire mismatch
Gezonde keuzes maken vanuit een verzwakt systeem is bijzonder uitdagend. Een verzwakt systeem ontstaat bijvoorbeeld bij het gebrek aan gezonde voeding, een tekort aan beweging, te weinig slaap en chronische stress. Je lichaam is er op gebouwd om zoveel mogelijk calorieën te verzamelen voor tijden van schaarste en om jou daarmee in leven te houden. Slecht slapen, ongezonde voeding, chronische stress, te weinig beweging, het zijn allemaal factoren die ons systeem verzwakken. Tijdens de huidige gezondheidscrisis zijn dit factoren die bij velen van ons drastisch zijn toegenomen en ons daardoor tot prooi hebben gemaakt. Om beter te begrijpen waarom ons systeem hierdoor verzwakt raakt, neem ik je even mee terug naar onze voorouders – ‘de oermens’. 

Aan de buitenkant zijn we veel veranderd t.o.v. de oermens, maar genetisch gezien zijn onze genen vrijwel identiek gebleven. Deze veranderen namelijk slechts een half procent per miljoen jaar. Vanwege de grote verschillen tussen de oertijd en de huidige moderne maatschappij, zouden we dan ook kunnen spreken van een evolutionaire mismatch, namelijk te veel (voedsel, prikkels), te weinig (beweging, vitaminen en mineralen) en te nieuw (voedsel, digitale prikkels). Deze mismatch heeft gevolgen voor onze gezondheid. Iets dat in tijden van een gezondheidscrisis pijnlijk zichtbaar wordt. 

De oermens had regelmatig te maken met perioden van voedselschaarste. We zijn het dus gewend om perioden te vasten. Hierdoor is de mens goed geworden in het opslaan van energie. Als er voedsel voor handen was moest je namelijk zorgen dat je je buik rond at. 

Tegenwoordig eten we te veel en te vaak, waardoor we chronisch teveel calorieën binnenkrijgen. Het lichaam heeft daarom geen noodzaak meer om lichaamsvet te gaan verbranden als energiebron. Er is namelijk altijd energie (voedsel) aanwezig, Hierdoor zijn mensen steeds minder goed in staat om lichaamsvet te verbranden. De hoeveelheid vetweefsel heeft een direct verband met bijvoorbeeld het risico op een ernstig verloop bij een infectie met het Coronavirus. Alle reden dus om kritisch te kijken naar jouw gedrags- en leefstijlpatronen. 

Corona maatregelen leiden tot ongezond gedrag
– Mensen bewegen minder 
– Mensen verlengen het zitten van 5 naar 8 uur per dag
– Mensen gaan vaker eten
– Mensen eten en drinken ongezonder
– Mensen slapen slechter, door bv. chronische stress en/of depressieve gevoelens

Weerbaarheid 
“Als de volksgezondheid niet op orde is, is de impact van een virus veel groter. Dus we moeten juist de bevolking weerbaarder maken. Ook voor nieuwe, toekomstige virussen is het heel verstandig dat je als overheid investeert in een weerbare bevolking.” aldus Jaap Seidell – hoogleraar voeding en gezondheid – vrije Universiteit Amsterdam. (bron rtlnieuws.nl)

Op dit moment leiden 10 miljoen mensen in Nederland aan een chronische aandoening en is er bij 52% van de mensen sprake van overgewicht. Een gigantische hoeveelheid mensen heeft dus te maken met een verzwakt systeem, waardoor het maken van gezonde keuzes een uitdaging is en je dus gemakkelijker vatbaar bent voor bijvoorbeeld Corona. Daarnaast liggen supermarkten vol met calorierijk voedsel die het maken van ongezonde keuzes stimuleert. Een goedgevulde koelkast is binnen handbereik en de auto brengt je gemakkelijk van A naar B. Je zou daarom kunnen stellen dat ‘dikke mensen normaal zijn in een abnormale omgeving’. 

Weerbaarheid is het sleutelwoord. Maar hoe maak je jezelf weerbaar? Onze genen zijn zoals gezegd nog vrijwel identiek aan die van de oermens. Door je leefstijl zoveel mogelijk na te bootsen met die van onze voorouders los je de mismatch grotendeels op. Hierdoor zal je gezondheid en het risico op bijvoorbeeld een heftig verloop van een Corona infectie aanzienlijk verbeteren. Dit betekent dat je het best kunt eten wat zij aten (oervoeding, maximaal 3 eetmomenten per dag, regelmatig kortdurend vasten) en beweegt zoals zij dit deden (veel bewegen, weinig stilzitten). 

‘Het is in de moderne tijd niet mogelijk te leven als een oermens’
De huidige tijd is uitdagend. Maak jezelf weerbaar tegen verleidingen. Weerstand is groei. Dat geldt op vele fronten. Ieder stapje richting een gezonde(re) keuze is er één. Slechts 1% verandering in je leefstijl leidt al naar een ander resultaat. Begin klein en begin direct. Ons leven is een holistisch geheel, wanneer je bijvoorbeeld kiest voor gezonde voeding zul je meer energie ervaren, waardoor de stap tot beweging sneller gemaakt is. 

‘Mag ik dan helemaal niets meer snoepen?’ 
Bovenal bepaal je zelf de ‘regels’ die je volgt in je leven. Start met kleine stapjes. Zelf hanteer ik de 80/20 regel. 80% gezond, 20% minder gezond. Zo blijft er ruimte voor spontane keuzes zonder dat dit direct zorgt voor een schuldgevoel. Omdat je het grootste deel van de tijd bewuste gezonde keuzes maakt geef je je lichaam ruimte voor herstel. 

Dus wat kun je beter onthouden?
Er is een evolutionaire mismatch tussen onze oeroude genen en de huidige moderne maatschappij. Door de leefstijl na te bootsen van de oermens, verlaag je de kans op overgewicht, vele welvaartziekten en het risico op infectie ziekten en de langdurige gevolgen daarvan, bijvoorbeeld bij Corona.  

Wat kun je vandaag nog doen om je gezondheid te verbeteren?
– Bewegen voor het eten
– Intermittent fasting, perioden van vasten 12 uur per dag niet eten bv. Van 20:00-08:00
– Onderbreek langdurig stilzitten
– Maximaal 3 eetmomenten per dag
– Beperk snelle koolhydraten
– Zorg voor een gezond slaapritme
– Drink tenminste 2 liter water per dag

Over mij

Charlaine Meijer

Tijdens deze huidige gezondheidscrisis wordt het belang van een gezond lichaam pijnlijk duidelijk. Zieke mensen hebben namelijk maar één wens: 'gezond zijn'. In mijn ogen is gezondheid niet enkel de afwezigheid van ziekte, maar de aanwezigheid van vitaliteit.

Laat een reactie achter

Your email address will not be published. Required fields are marked

{"email":"Email address invalid","url":"Website address invalid","required":"Required field missing"}